نظر منتشر شده
۱۱
توصيه به ديگران
 
کد مطلب: 508907
سکانداری یک متخصص علوم انسانی در وزارت علوم: ضرورت یا سهم خواهی؟/ هاشمی گزینه مناسب وزارت است
قاسم زائری/15 شهریور 96
تاریخ انتشار : چهارشنبه ۱۵ شهريور ۱۳۹۶ ساعت ۱۱:۳۹
قرار است رئیس جمهور به زودی کاندیدای سکانداری وزارت علوم را به مجلس معرفی کند. آن چنان که سیدضیاء هاشمی، سرپرست فعلی وزارت علوم گفته، غیر از او کسان دیگری نیز در مظان انتخاب برای معرفی به مجلس هستند.

مروری بر سوابق وزیران «فرهنگ و اموزش عالی» و «علوم و تحقیقات و فناوری» در دورة بعد از انقلاب، دو مورد اصلی را نشان می دهد: یکی، این که تنها دو وزیر (شریعتمداری و حبیبی) سوابق تخصصی علوم انسانی داشته اند: اولی در فلسفه تعلیم و تربیت، و دیگری در جامعه شناسی-حقوق. تاکنون و در  سی و سه سال گذشته، وزاری علوم دارای تخصص فنی-مهندسی و پزشکی بوده اند، و این اخری، متخصص گوش و حلق و بینی بوده است؛ دوم این که همان دو وزیر علوم انسانی خوانده نیز تنها به مدت سه سال، در برهة آشفته و پرتنش 57 تا 60 سکاندار وزارتخانه بوده اند که با توجه به شدت اشفتگی­ها و دغدغه های روزمره، اساساً امکان و فراغتی برای سیاستگذاری علم و دانشگاه نداشته اند. به عبارتی علوم انسانی تاکنون شانسی برای مدیریت بر قلمرو علم و نهاد دانشگاه نیافته است.

 البته مقصود این نیست که اگر دو وزیر پیشگفته یا کسان دیگری از حوزة علوم انسانی و اجتماعی، سکان وزارت علوم را در دست می گرفتند، مشکلات فعلی دانشگاه ها وجود نداشت، کمااین­ که بسیاری بر این باورند که متخصصان علوم انسانی، از حیث توان مدیریتی، ضعیف و ناکارآمد هستند. و به ویژه مقصود این هم نیست که بر مبنای تعلقات صنفی، پای سهم خواهی استادان و دانشجویان علوم انسانی به میان آمده باشد و فی الجمله حالا دورِ علوم انسانی ها باشد؛ بلکه این وضع ساختاری فعلی علم و دانشگاه در کشور ما هست که نگرش علوم انسانی به مدیریت علم و دانشگاه را طلب می کند.

پس از نزدیک به چهار دهه از انقلاب، به نظر می رسد که آنچه نگاه فنی-مهندسی به علم می طلبد، اکنون کاملاً محقق شده است: آموزش عالی به امری فراگیر و سهل الوصول بدل شده، تعداد مراکز علمی و دانشگاهی رشد جهشی یافته، و مراکز تحقیقاتی و پژوهشی توسعه یافته است. تعداد مجلات و مقالات علمی و پژوهشی رشد چشمگیر داشته، و شمار دانشجویان و اعضای هیات علمی چند ده برابر شده و دورترین نقاط کشور هم دارای مراکز علمی دانشگاهی هستند.

فارغ از هرگونه نقادیِ وضع کنونی، دستکم با اطمینان می توان گفت که آنچه نگاه مهندسی به علم و دانشگاه می طلبد اکنون محقق شده و مهندسان و پزشکان توانسته اند میراث قابل توجهی از توسعة کمّی به یادگار بگذارند که البته در تناسب آن با نیازهای کشور تردید جدی وجود دارد واگر کماکان با همین فرمان به پیش روند، قطعا ماهیت کژکارکردی خواهد یافت. همچنان که گسترش بی محابا و غیرهدفمند آموزش عالی، به رغم افزایش شاخص های کمّی، موجب بی قدریِ رفتن به دانشگاه و افت منزلت تحصیلات اکادمیک در نظر مردم شده است.

با این مقدمه، به نظر می رسد که شرایط کنونی، نگرشی مدیریتی از جنس علوم انسانی و اجتماعی در حیطة علم و دانشگاه را طلب می کند؛ نگرشی که بتواند درکی از کلیت علم، و موقعیت آن در روابط و مناسبات اجتماعی داشته باشد، و قادر به درک رابطة معنادار بین دانشگاه و نظم خاصّ تاریخی و میراث فرهنگی و اجتماعی ما باشد. و بتواند تحلیل عمیقی از جایگاه و نقش دانشگاهیان به مثابه نیروی اجتماعی پیش برنده در تحولات سیاسی و اجتماعی داشته باشد. این نیازی ساختاری، و خارج از ارادة سهم خواهانة نیروهای درون دانشگاهی است. از این رو دکتر سیدضیاء هاشمی، سرپرست کنونی وزارت علوم، که دانش آموختة جامعه شناسی دانشگاه تهران است، با داشتن درک اجتماعی از نهاد علم و تثبیت نگرش فرهنگی به دانشگاه، می تواند راه را برای بازساماندهی میراث گسترده ولی اشفتة فعلی حیطة علم و دانشگاه در کشور هموار کند.

* دکتر قاسم زائری استادیار دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
 
کلمات کلیدی : سیدضیاء هاشمی
 
Russian Federation
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۲:۰۲:۵۱
توفیقی، فرجی دانا، یا معتمدی، روحانی باید به خواست دانشجویان احترام بگذارد (4548183) (alef-3)
 
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۶-۰۶-۱۶ ۱۶:۰۸:۲۹
چنین متنی از دکتر زائری را باید به فال نیک گرفت

یک جامعه شناس منصف معتقد است که دوران فنی ها به سر آمده و حال با توجه به گسترش های فنی صورت گرفته باید سراغ کیفیت و اینجا حدودا مترادف با علوم انسانی رفت

به نظرم برای این ادعا دکتر زائری عزیز چند مثال و چند ارجاع به نوع مدیریت انسانی ها که ثمر بخش بوده می دادند ، مثلا با نگاهی به چهار ساله دکتر سید ضیاء هاشمی نشان می دادند که واقعا وقت علوم انسانی ها فرا رسیده است و بحث را از حالت ادعا به اثبات نزدیک تر می کردند.

و یا یک تمایزی جدی را بین مدیریت انسانی ها و فنی ها نشان می دادند

به نظر در این زمان چه فنی خوانده ها باشند و چه انسانی خوانده ها تفاوت زیادی نخواهد کرد. زیرا بسیاری از انسانی خوانده ها هم مانند مهندسان فکر می کنند و اتفاقا نگرش مهندسی هم دارند.
(4549854) (alef-13)
 
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۲:۱۵:۰۶
ما وزارت علوم اصلاح طلب میخواهیم (4548194) (alef-3)
 
Russian Federation
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۲:۴۰:۳۱
وزیری می خواهیم که سیاسی باشد و دانشگاه و دانشجو ما را به سیاست آشنا کند (4548248) (alef-3)
 
Russian Federation
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۲:۴۸:۲۷
این همه فارغ التحصیل بیکار که وقتشان را با اعتماد به دانشگاه ها تلف کرده اند، دست پخت وزارت علوم است (4548257) (alef-3)
 
Russian Federation
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۲:۴۹:۱۶
وضعیت وزات علوم بحرانی است، وضعیت علم ۀموزی و پژوهش و انگیزه های علمی بحرانی که به رسمیت شناخته نشده و (4548259) (alef-3)
 
حسین
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۶-۰۶-۱۶ ۰۱:۲۳:۱۸
بامدیریت دکتر فرهادی در وزارت علوم ، بدترین وآشفته ترین دوران در دانشگاهها ایجاد شد. امیدوارم سایت الف تحیل جامعی از صدارت آقای دکترفرهادی داشته باشد. (4549292) (alef-13)
 
حمزه
Romania
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۳:۳۰:۰۳
یه کم به اعضای هیات علمی برسید، الان کارمندان برق و مخابرات و نفت و غیره از اعضای هیات علمی بیشتر میگیرند و این مساله رفاهی ادامه تحصیل و تحقیق و پژوهش را زیر سوال میبرد متاسفانه! (4548326) (alef-3)
 
سهم خواه
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۱۴:۰۰:۲۶
دکتر جون بی خیال ؛ اگه قراره وزارت علوم رو بترکونید راه های بهتری هم هست. (4548363) (alef-3)
 
Romania
۱۳۹۶-۰۶-۱۶ ۰۶:۳۸:۴۰
رسالت وزارت برگرفته از نام آن یعنی علوم تحقیقات و فناوری است. و یک فارغ التحصیل علوم انسانی جامعیت لازم را برای احراز این پست ندارد. انتصاب چنین فردی وزارتخانه را از اهداف خود دور می کند. در دوره ای که وزرای علوم انسانی داشتیم رسالت و نام وزارتخانه وزارت فرهنگ و آموزش عالی بود که تناسب با علوم انسانی داشت بعدها اهداف وزارتخانه و شرح وظایف آن تغییر پیدا کرد. (4549368) (alef-13)
 
Moldova, Republic of
۱۳۹۶-۰۶-۱۶ ۰۷:۳۴:۰۰
علوم انسانی علت العلل و مادر تمام علم ها در دنیاست!!! البته در اینجا چون همه چی بر عکس است (برای همین این وضع اسفناک آموزش ماست) به این علوم بها داده نمیشود!!! (4549405) (alef-13)
 


نظراتی كه به تعميق و گسترش بحث كمك كنند، پس از مدت كوتاهی در معرض ملاحظه و قضاوت ديگر بينندگان قرار مي گيرد. نظرات حاوی توهين، افترا، تهمت و نيش به ديگران منتشر نمی شود.
 
 
هفته
 
 
 
 
ديروز
هفته